Natuur

Negentien kilometer eiland, bijna alles natuur

Duinen, bos, kwelders en het wad — bijna alles is vrij of met een gids te betreden. We delen het graag, en we leggen erbij uit waarom sommige stukken in het broedseizoen dicht zijn.

Leeg strand met duinenrij onder een wijde lucht op Vlieland

Natura 2000 en UNESCO

Ruimte voor natuur

De Waddenzee staat op de Werelderfgoedlijst van UNESCO. Op Vlieland liggen beschermde duin- en waddengebieden. Strand, bos, kwelders en polders bieden elk een ander uitzicht op die natuur.

Staatsbosbeheer beheert op Vlieland ongeveer 4.000 hectare natuur, verdeeld over 19 kilometer lengte en gemiddeld 2 kilometer breedte. Bijna alle gebieden zijn vrij of met een gids te betreden; buiten het broedseizoen is de natuur vrij toegankelijk. Op de borden bij de ingang staan de toegangsregels per gebied.

Voor een wandeling of fietstocht zijn er routes door de verschillende landschappen. De toegangsregels op de borden bij de ingang bepalen welke delen open zijn.

De duinenrij met helmgras en het strand aan de noordkant van Vlieland

Foto: Paul Arps via Wikimedia Commons, CC BY 2.0

Duinen en bos

Duinen, bos en wandelpaden

Helm werd vanaf ongeveer 1870 aangeplant om het stuivende zand vast te houden. Vanaf 1903 volgde de aanleg van bos. Zo kreeg het landschap dat we nu kennen geleidelijk vorm.

De fietspaden zijn toegankelijk voor rolstoelgebruikers. Ze kunnen plaatselijk smal zijn, en het eiland is heuvelachtiger dan je denkt.

In Bomenland staan naald- en loofbomen. Bij de Oude Kooi ligt een ouder stukje bos, aangelegd samen met de eendenkooi in 1898. De VVV beschrijft verschillende wandelplekken en routes.

Het drooggevallen Wad bij Vlieland bij laag water, met een roofvogel op een paal boven de platen

Foto: Paul Arps via Wikimedia Commons, CC BY 2.0

Het wad

Twee keer per dag een ander landschap

Bij laag water vallen zand- en slikplaten droog; bij hoog water lopen ze weer onder. Wormen en schelpdieren in de bodem vormen voedsel voor wadvogels. Dat ritme van eb en vloed verandert het uitzicht gedurende de dag.

Een begeleide excursie biedt de mogelijkheid om het wad van dichtbij te bekijken. De gids kiest een route en vertrektijd die passen bij het getij en de omstandigheden.

Lepelaars foerageren op het drooggevallen wad bij Vlieland

Foto: Paul Arps via Wikimedia Commons, CC BY 2.0

Vogels

Vogels in de polders en op het wad

Kroon's Polders bestaan uit vier ingedijkte polders. Vogels komen er broeden, rusten en voedsel zoeken. Vanaf de omliggende paden is het gebied te bekijken; excursies met een gids geven toegang tot bijzondere plekken.

Staatsbosbeheer beschrijft losloopmogelijkheden op het strand en in het oostelijk deel, inclusief het bos rond het dorp. Ten westen van dat bos en in het dorp geldt een aanlijngebod. Plaatselijke bebording geeft de regels en eventuele uitzonderingen aan.

Tijdens de vogeltrek gebruiken veel vogels het wad als tussenstop. Bij Dodeman's Bol is een vogelkijkhut vanwaar je vogels kunt zien eten en rusten.

Rib-boot met opvarenden op het wad bij Vlieland

Zeehonden

Zeehonden op de Richel

Op de zandbank de Richel tussen Vlieland en Terschelling liggen gewone en grijze zeehonden bij laag water te rusten. Vanaf de haven varen boten ernaartoe.

Er zijn verschillende aanbieders van zeehondentochten. De vaarroute, duur en vertrektijd verschillen per tocht. De schipper bepaalt wat onder de omstandigheden mogelijk is; waarnemingen van dieren zijn nooit gegarandeerd.

Excursies naar Kroon's Polders en Nieuw Kooi worden aangekondigd bij Natuureducatiecentrum De Lepelaar en VVV Vlieland. Een gids vertelt er over vogels, planten en het ontstaan van het gebied.

Het wad op of naar de zeehonden met een gids uit het dorp? Bekijk de excursies.

Bron voor landschap en wandelplekken: natuurinformatie van VVV Vlieland.

Bron voor toegang, honden en excursies: bezoekersinformatie Staatsbosbeheer Vlieland. Voor een georganiseerde activiteit of evenement vraagt Staatsbosbeheer een melding bij de boswachter, minimaal 6 weken vooraf.